ritornello, rytornel (dawniej); 1. siedemnastowieczny taniec francuski odznaczający się się szybkim tempem i trójdzielnym metrum; 2. muzyka do tego tańca; 3. we wczesnych operach XVII wieku: ustęp instrumentalny o charakterze interludium, poprzedzający arię lub następujący po niej; 4. włoska forma poetycka, składająca się z trzywersowych strof, w których rymuje się wers pierwszy z trzecim; 5. w piętnastowiecznym madrygale: ostatnie dwa wersy zwrotny; 6. instrumentalny refren w pieśni zwrotkowej zwanej arię, wykonywany po każdej zwrotce, popularny w Niemczech w XVII wieku